افتخار را در چه می‌دانی؟ روایتی از شبنم ستاری درباره نگاه پدرش به موفقیت

نگاه شهید منصور ستاری به موفقیت و جایگاه اجتماعی را می‌توان در خاطره‌ای کوتاه از شبنم ستاری، فرزند او، دید؛ خاطره‌ای از یک گفت‌وگوی خانوادگی که سال‌ها بعد به گفته او، به بخشی از روش زندگی‌اش تبدیل شد.

یک گفت‌وگو مقابل تلویزیون

شبنم ستاری روایت می‌کند شبی در کنار پدرش مشغول تماشای تلویزیون بود. در برنامه‌ای تلویزیونی، خبرنگاری با شهید محمدعلی رجایی، نخست‌وزیر وقت، گفت‌وگو می‌کرد.

شهید رجایی در این مصاحبه از مراحل مختلف زندگی خود سخن می‌گفت و از روزهایی روایت می‌کرد که برای امرار معاش، دست‌فروشی و دوره‌گردی کرده بود.

شنیدن این بخش از صحبت‌های او برای شبنم ستاری خوشایند نبود. او تصور می‌کرد بیان چنین گذشته‌ای از سوی یکی از مسئولان بلندپایه کشور در تلویزیون شاید مناسب نباشد و ممکن است مخاطبان برداشت‌های متفاوتی از آن داشته باشند.

به همین دلیل، نظرش را با پدرش در میان گذاشت و گفت:

اگر یک مسئول رده بالای کشور چنین گذشته‌ای دارد، صلاح نیست آن را در تلویزیون به زبان بیاورد، زیرا سخنان او را یک مملکت می‌شنود و افراد ممکن است برداشت‌های متفاوت کنند.

پاسخ شهید ستاری؛ افتخار به مسیری که طی شده است

پاسخ شهید منصور ستاری، نگاه دیگری به مفهوم موفقیت و جایگاه اجتماعی داشت.

او به دخترش گفت:

دخترم، شرط این نیست که آدم از نعمت و ثروت به جایی برسد؛ بلکه اگر شخصی توانست از پایین‌ترین مراحل اجتماعی با سعی و زحمت خودش به جایی برسد، این برای او افتخار است و باید او را ستود.

در نگاه او، نقطه آغاز زندگی انسان چیزی نبود که ارزش و اعتبار او را تعیین کند. آنچه می‌توانست مایه افتخار باشد، مسیری بود که فرد با تلاش خود طی کرده و جایگاهی که با کوشش به آن رسیده است.

از این منظر، گذشته دشوار شهید رجایی نه موضوعی برای پنهان کردن، بلکه بخشی از زندگی او بود که نشان می‌داد چگونه فردی می‌تواند از شرایطی ساده و دشوار، با تلاش و کوشش به مسئولیت‌های بزرگ برسد.

سخنی که سال‌ها بعد معنا پیدا کرد

شبنم ستاری می‌گوید در آن زمان معنای سخن پدرش را به‌درستی درک نکرد.

اما گذشت زمان باعث شد آن گفت‌وگوی کوتاه برای او معنای دیگری پیدا کند:

من در آن زمان سخن پدرم را خوب نمی‌فهمیدم، ولی اکنون سخنان ایشان روش زندگی مرا تشکیل می‌دهد.

همین جمله شاید مهم‌ترین بخش این خاطره باشد.

شهید ستاری در پاسخ به یک پرسش ساده، تعریفی از افتخار ارائه می‌کند که نه بر ثروت و موقعیت اولیه فرد، بلکه بر تلاش و مسیری استوار است که انسان برای ساختن زندگی خود طی می‌کند.

در این نگاه، افتخار در این نیست که انسان از کجا آغاز کرده است؛ افتخار در آن است که با سعی و زحمت خود، تا کجا توانسته پیش برود.